2002.04.11  Wyniki sondy - Wentylacja w budownictwie mieszkaniowym

O odpowiedź poprosiliśmy specjalistów zajmujących się wentylacją: projektantów, wykonawców i dostawców materiałów i urządzeń.

 Wszyscy uczestnicy ankiety jednomyślnie twierdzą, że dobra wentylacja w budownictwie mieszkaniowym jest niezbędna. Są też zgodni, że najwłaściwszym czasem na podejmowanie decyzji o tym, jaką wentylację zastosować, jak rozwiązać jej wszystkie elementy, jest faza projektowania budynku. Nikt z pytanych nie uważa, że o sposobie wentylowania budynku można myśleć dopiero w trakcie jego wznoszenia, wykańczania lub użytkowania.

Dominującym rozwiązaniem w budownictwie mieszkaniowym jest wentylacja naturalna - grawitacyjna. Stosuje się ją niemal wszędzie tam, gdzie przepisy nie narzucają zastosowania wentylacji mechanicznej. Powszechnie też nie projektuje się tego typu wentylacji, nie licząc zaznaczenia na planach budynku kanałów wentylacyjnych i rozmieszczenia kratek.
Na pytanie, czy wentylacja grawitacyjna jest odpowiednio opisywana w projektach architektoniczno-budowlanych, jedynie co piąta osoba odpowiedziała twierdząco. A przecież ten prosty sposób wentylowania pomieszczeń należy projektować, gdyż jego skuteczność zależy od wielu czynników.

Czy wentylacja jest odpowiednio opisywana w projektach architektoniczno-budowlanych?

Rozwiązaniem tego problemu byłoby obowiązkowe umieszczanie projektu wentylacji grawitacyjnej w każdym projekcie architektoniczno-budowlanym. Opowiedziało się za tym 85 % badanych.

Czy projekt wentylacji powinien być obowiązkowo dołączony do projektu budynku?

Nie mniej ważne dla skuteczności działania wentylacji grawitacyjnej jest jej prawidłowe wykonanie. Potwierdza to odpowiedź na kolejne pytanie. Aż 2/3 pytanych sądzi, że wykonawstwo szwankuje.

Czy wykonawstwo wentylacji jest prawidłowe?

Projektanci i wykonawcy odgrywają bardzo ważną rolę w zapewnieniu dobrej jakości wentylowania budynku, co potwierdzili pytani. Najczęściej wskazywali projektantów, rzadziej wykonawców, a jedynie sporadycznie inwestorów i użytkowników.
Ankieta potwierdziła także, że inwestorzy i użytkownicy mieszkań rzadko interesują się sposobem wentylowania ich przyszłego mieszkania lub domu. Około 2/3 z nich nie pyta projektanta o sposób rozwiązania wentylacji. Trudno się więc dziwić, że popyt na zaawansowane technologie wentylowania mieszkań jest tak mały, a mieszkań źle wentylowanych tak wiele.

Czy inwestor lub kupujący mieszkanie pyta na etapie projektowania budynku lub wyboru technologii budowy o sposób rozwiązania wentylacji?

Co więc decyduje o wyborze systemu wentylacji? Okazuje się, że według badanych w 2/3 przypadków najważniejsza jest cena wykonania instalacji. W co drugim przypadku decyduje podpowiedź projektanta. Tylko według 1/3 ankietowanych wybór rodzaju wentylacji jest zależny od skuteczności jej działania. Potwierdza to tezę o małej wiedzy inwestorów i użytkowników mieszkań na temat znaczenia wentylacji.

Co decyduje o wyborze systemu wentylacji?

Zapytaliśmy także, co zatem powinno decydować o wyborze systemu wentylacji.
Tym razem wyniki wyglądały zupełnie inaczej. Według ponad 80% specjalistów dla decyzji o wyborze systemu najważniejsza powinna być skuteczność działania wentylacji. Jakość wskazało nieco ponad 1/3 badanych, ale wynika to z tego, że skoro większość opowiada się za skutecznością, jako najważniejszym czynnikiem, to ma w domyśle również jakość. Dla 1/5 ważna przy wyborze powinna być także cena. Należy w tym miejscu dodać, że często czynniki te były wymieniane jednocześnie, a więc fachowcy oczekiwali instalacji skutecznej, ale także przystępnej cenowo.

Co powinno decydować o wyborze systemu wentylacji?

Z wyników ankiety widać, jak wielkie znaczenie dla poprawy jakości wentylowania mieszkań i zapewnienia w ten sposób dobrej jakości powietrza w budynkach, ma popularyzacja wiedzy wśród inwestorów i użytkowników mieszkań.
Dlatego jednym z ważniejszych celów Stowarzyszenia Polska Wentylacja jest propagowanie tych zagadnień.

Na szczęście skutki złej wentylacji są dobrze znane wśród specjalistów.
Podwyższony poziom wilgotności powietrza i spowodowane nim zagrzybienie wymieniano najczęściej - około 2/3 badanych.
Więcej niż 1/3 podaje złe samopoczucie mieszkańców jako skutek wadliwie działającej wentylacji. W przybliżeniu 1/5 wskazuje także na podwyższoną zawartość w powietrzu substancji szkodliwych, parowanie szyb w oknach, powstawanie odwrotnego ciągu w kanałach wentylacyjnych i niszczenie konstrukcji jako następstwa złej wentylacji.

Skutki złej wentylacji

 Wentylacja grawitacyjna, choć z pozoru prosta i z zasady nie całkiem skuteczna jest na dodatek najczęściej zaniedbywana w projektach budynków. Jeżeli przy tym wykonawcy popełnią błędy, a inwestorzy nie przywiązują niemal żadnej wagi do jakości powietrza, trudno oczekiwać aby polskie mieszkania były dobrze wentylowane.
Każdy z tych czynników jest jednak do pokonania. Stowarzyszenie Polska Wentylacja poprzez swoje działania usiłuje tę sytuacje zmienić.